Srbija i Izrael gaje veoma bliske odnose, koji se u velikoj mjeri temelje na izvozu oružja i na tome što Srbija primijenjuje izraelski bezbjednosni softver, a to, prema brojnim optužbama, čini i da bi nadzirala aktiviste civilnog društva i novinare, piše austrijski dnevnik Der Standard.
Dnevnik piše da su predsjednici Izraela i Srbije Isaac Herzog i Aleksandar Vučić 11. septembra u Beogradu najavili potpisivanje sporazuma o slobodnoj trgovini. Vučić je rekao da bi to bilo na obostranu korist, i da postoji „ogroman prostor za saradnju“, navodeći kao primer cyber bezbjednost i investicije Izraela u Srbiji u toj oblasti.
„Srbija već koristi softver izraelske firme Circles uz pomoće kojeg se mogu locirati mobilni telefoni. U jednom izvještaju iz 2020. Instituta za pitanja bezbjednosti Citizen Lab, koji je dio Univerziteta u Torontu, navodi se da je Bezbjednosno informativna agencija Srbije među vjerovatnim korisnicima spornog softvera“, piše dnevnik.
Circles je, prema pisanju Standard, dio NSO grupe koja je poznata prvenstveno zbog svog špijunskog softvera Pegaz, koji je prema tvrdnjama NSO-a namijenjen suzbijanju terorizma i krimiala, ali ga vlade u svijetu koriste i za prisluškivae aktivista za zaštitu ljudskih prava i novinara.
Vučić, prema pisanju dnevnika, održava odnose sa bivšim austrijskim kancelarom Sebastianom Kurzom, sa kojim se nedavno sreo u Beogradu, a zatim i u Pragu.
Vučić je boravio u Pragu na konferenciji o globalnoj bezbjednosti Globsec, koja je održana 30. i 31. avgusta, prenijeli su tada mediji u Srbiji.
Kurz ima udeo u IT start ap firmi Dream Security u Izraelu, koja je specijalizovana za IT bezbjednost, a njen saosnivač i šef je Shalev Hulio koji je prethodno bio šef izraelske NSO grupe, piše Standard.
„Sebastian unosi politički način razmišljanja i iskustvo iz vlasti. Većinu poslova u Evropi obezbjeđuje nam Sebastian. On je od velike pomoći“, rekao je Hulio ranije za medije.
Upotreba spornog softvera je proteklih godina svako malo bila povod za kritiku u Srbiji, koja ne koristi samo izraelski nego i softver iz Kine, a civilno društvo strahuje da se ono koristi i protiv kritičara vlasti, piše Standard.
Austrijski dnevik navodi da se u „autokratski vođenoj Srbiji novinari i aktivisti svako malo nađu na udaru vlasti“.
List navodi da su veze Izraela i Srbije jake i u drugoj oblasti, i da Srbija isporučuje Izraelu oružje za agresiju u Gazi. List prenosi podatak iz srbijanskih medija da je naveće srbijansko preduzeće za trgovanje oružjem, SDPR, ove godine izvezlo u Izrael oružje i municiju u vrijednosti od 23,1 milion eura.
